MENSEN VAN DE DELTA
Mijn volgende boek wordt Mensen van de delta, over de Zuid-Hollandse eilanden en Zeeland. Welke kant gaat het op met de regio? Moet de streek zich instellen op landbouw en toerisme of op scheepvaart en industrie? Waar gaat het nu eigenlijk over bij de Hedwigepolder? Wat moet er worden van de visserij? En wat betekenen al die ontwikkelingen voor de bevolking? Het boek hierover verschijnt eind 2012 bij uitgeverij Balans in Amsterdam.
Van Zeeuws-Vlaanderen tot Voorne-Putten bleken mensen bereid tijd vrij te maken om te vertellen over hun wederwaardigheden en inzichten, zoals reder Blaas Marijs en zijn oudste zoon schipper Jan Marijs op de kotter Arnemuiden 22. Een tijdje later bleek dat ik daar aan een goed adres was geweest: de Arnemuiden 22 kreeg van het Productschap Vis de prijs voor het aan land brengen van de beste vis van 2010. Lees meer...
BIO BASED ECONOMY IN DE DELTA
Hoewel de groene economie momenteel tegenwind heeft, wordt er nog altijd op vele plaatsen en in vele ondernemingen met overtuiging gewerkt aan meer duurzaamheid. Dat bleek in oktober 2010 weer tijdens bezoeken aan diverse bedrijven in de deltaregio. Lees verder...
DE ONDERZOEKERS VAN DELTARES
14 september 2010 was ik op bezoek bij Deltares in Delft, het onderzoeksinstituut voor deltatechnologie. Deltares doet geïntegreerd onderzoek om de Nederlandse deltaregio voor te bereiden op de toekomst, maar werkt ook wereldwijd. Zo levert het aan vele landen waarschuwingssystemen tegen overstromingen en tsunami's.
Lees verder...
ERIK VAN LIESHOUTS 'KUNST KRISE'
Bij de Berlijnse Galerie Guido W. Baudach is najaar 2011 het boek Erik van Lieshout, Kunst Krise Ivens Rietveld verschenen. Het is de tweedimensionale neerslag van Erik van Lieshouts installatie met dezelfde naam, waardoor eigenlijk een heel nieuw kunstwerk ontstaat. Aan het boek heb ik een tekst over filmmaker Joris Ivens en de Belgische mijnstreek de Borinage bijgedragen.
LIVING DANGEROUSLY IN POLEN
De Poolse Filmmakersvereniging publiceerde in 2011 een lijst van beste buitenlandse filmboeken ingedeeld per land. Uit Nederland waren het er drie. Ahum..: 1) Hans Schoots, Living Dangerously, A Biography of Joris Ivens; 2) Annemieke Hendriks, De pioniers. 14 interviews met wegbereiders van de Nederlandse cinema; 3) Bernadette Kester, Filmfront Weimar, Representations of the First World War in German Films from the Weimar Period.
DE HOLLANDSE DOCUMENTAIRE SCHOOL ...
In Tijdschrift voor Mediageschiedenis nummer 1-2010 werd mijn boek Bert Haanstra - Filmer van Nederland gerecenseerd. Zie aldaar. Nummer 2-2010 bevatte een reactie mijnerzijds, speciaal over het in de Nederlandse filmgeschiedschrijving omstreden begrip 'Hollandse documentaire school'. Lees verder...
BERT HAANSTRA - FILMER VAN NEDERLAND
Bert Haanstra - Filmer van Nederland stond met vier andere boektitels op de shortlist voor de Erik Hazelhoff Roelfzema Prijs 2010, ook bekend als de Soldaat van Oranje Prijs. Er waren 104 inzendingen. Eerder stond Gevaarlijk leven. Een biografie van Joris Ivens op de shortlist voor de Gouden Uil (1996) en de Dordse Biografieprijs (1997).
De distributie van Bert Haanstra - Filmer van Nederland is na het verscheiden van uitgeverij Mets & Schilt overgegaan naar Uitgeverij Balans, Amsterdam. De winkelprijs is 19,90. Het nieuwe ISBN-nummer is 978 94 6003 2561.
Zie voor de omslag in hogere resolutie de PDF
Zie voor het persbericht de PDF
De Universiteit van Amsterdam heeft anderhalf jaar na verschijning van de gedrukte versie nu de gratis digitale editie van het proefschrift Bert Haanstra - Filmer van Nederland online geplaatst.
Voor meer over Bert Haanstra: www.berthaanstra.nl
RADIO-INTERVIEWS OVER BERT HAANSTRA - FILMER VAN NEDERLAND
Op 6 september 2009 in het radioprogramma OVT (Online te beluisteren)
Op 11 september 2009 in het radioprogramma OBA Live (Online met beeld)
IVENS-BIOGRAFIE NU COMPLEET EN GRATIS ONLINE
Gevaarlijk leven. Een biografie van Joris Ivens en het Engelstalige Living Dangerously. A Biography of Joris Ivens staan nu beide compleet online.
Lees hier het Nederlandse boek.
Download hier het Engelse boek gratis in PDF.
'An essential addition to the literature on the documentary in English.' (Professor Brian Winston in Viewfinder, Londen)
De Turkse editie verscheen in 2008 (alleen in druk) bij uitgeverij Hayalet in Istanbul.
VAN FANFARE TOT SPETTERS VRIJWEL UITVERKOCHT
Juli 2010 - Het boek Van Fanfare tot Spetters. Een cultuurgeschiedenis van de jaren zestig en zeventig, is zo goed als uitverkocht. Uitgeverij Bas Lubberhuizen heeft nog enkele tientallen exemplaren, die aldaar verkrijgbaar blijven zolang de voorraad strekt. Het boek komt niet in de ramsj.
RADIO-INTERVIEW OVER VAN FANFARE TOT SPETTERS
In het radioprogramma OVT (Online te beluisteren).
ZEGT EEN BEELD ECHT MEER DAN DUIZEND WOORDEN?
Op 6 en 7 februari 2010 vond in het Nederlands Fotomuseum in Rotterdam het bruisende en door velen bezochte Weekeinde van het Fotoboek plaats onder het motto 'Verhalen vertellen'.
Diverse fotografen, onder wie de Brit Julian Germain, hielden voordrachten over hun werk. Ook in diverse andere lezingen kwam het thema 'Verhalen vertellen' aan de orde. Tijdens het Weekeinde heb ik een lezing gehouden onder de titel 'Zegt een beeld echt meer dan duizend woorden?' Het was een pleidooi voor fotoboeken met een nieuwe synthese tussen woord en beeld, waarbij fotografen en schrijvers vanaf het begin aan een gezamenlijk project werken. Een methode die je tegenwoordig nog wel in de geïllustreerde tijdschriften tegenkomt, maar helaas zelden in boekvorm.
HAALBAARHEIDSONDERZOEK SPAARNESTAD
In augustus 2008 heb ik een vooronderzoek naar Uitgeverij Spaarnestad afgerond. Doel was bronnen te inventariseren en op basis daarvan de mogelijkheden na te gaan voor een vervolgstudie naar de manier waarop persfoto's in de loop der jaren tot stand zijn gekomen en in de nieuwsvorming zijn gebruikt door de kranten en tijdschriften van het voormalige Spaarnestad/VNU-concern.
In het onderzoek naar de Nederlandse fotografie en fotojournalistiek gaat de aandacht meestal uit naar esthetiek, auteurschap en naar sommige aspecten van de maatschappelijke context. Maar er zijn andere, vrijwel onontgonnen gebieden te exploreren.
Een van deze terreinen is de fotografie, speciaal de fotojournalistiek, gezien als onderdeel van een bedrijfsmatig productieproces.
Een voorbeeld hiervan is de voormalige Uitgeverij Spaarnestad. Hier was op het gebied van de fotojournalistiek elk stadium van de productieketen binnen één bedrijf aanwezig: fotografen (deels in vaste dienst) – redacties – fotostudio's – fotoarchief – vormgevers – drukkerij – een groot aantal eigen tijdschriften en dagbladen – distributie. Doordat er een breed scala aan tijdschriften en kranten werd gemaakt: dagbladen, familiebladen, damesbladen, jeugdbladen en talloze andere periodieken, kon Spaarnestad de markt over de hele breedte bespelen.
Alle stadia in het productieproces hadden invloed op het gebruik van foto's door het Spaarnestad-concern. Dat de namen van fotografen voor de oorlog zelden werden vermeld, geeft de werkelijke verhoudingen weer: de fotograaf was nauwelijks meer dan een radertje in een systeem. Dit geldt uiteraard niet alleen voor Spaarnestad, het is evengoed van toepassing op elk ander kranten- of tijdschriftenbedrijf van enige omvang. Hoe foto's werden en worden gebruikt wordt bepaald de organisatie als geheel, die een optelsom is van allerlei persoonlijke, technische, organisatorische, economische, maatschappelijke, ideologische en esthetische factoren.
Voor zover mij bekend wordt er ook in het buitenland weinig onderzoek gedaan vanuit dit gezichtspunt. De inspiratie ervoor komt vooral uit de Amerikaanse filmwetenschap waar al langer een richting bestaat die onderzoek doet naar de invloeden van de bedrijfsmatige productie in al zijn aspecten.
Vanuit deze gedachte heb ik mijn verkennende onderzoek naar Spaarnestad gedaan. Een grote handicap bleek dat Spaarnestad bij het woord onderzoek eerder aan de belastingdienst heeft gedacht dan aan historische research. Documentatie die wij nu belangrijk vinden verdween met de vuilnisophaaldienst. Ook bij tal van andere ooit aan Spaarnestad gelieerde bedrijven en instellingen bleek nauwelijks bruikbaar archiefmateriaal aanwezig. Deze inventarisering was nog niet eerder gedaan. De conclusie moest wel luiden dat het beoogde vervolgonderzoek naar Spaarnestad niet haalbaar was.
Dit soort bedrijfsonderzoek zal door gebrek aan bronnen vaker problemen opleveren. Niettemin blijft het zinvol naar mogelijkheden te zoeken voor fotografieonderzoek vanuit bovenstaande invalshoek. Het kan een essentiële dimensie toevoegen aan de manier waarop we tegen de fotojournalistiek aan kijken.
SYMPOSIUM 'HAANSTRA EN HOLLAND'
Op 17 november 2006 vond in het Filmmuseum het uitverkochte symposium 'Haanstra en Holland' plaats. Filmregisseur Bert Haanstra was gefascineerd door Nederland en de Nederlanders. Vele van zijn films gaan over dit onderwerp, en massa's landgenoten herkenden zich in het beeld dat hij gaf van het land en zijn bewoners.
Hierdoor is zijn werk niet alleen interessant voor filmhistorici of -wetenschappers, het is minstens zo belangwekkend voor mensen uit andere vakgebieden. Vanuit deze gedachte spraken op het symposium antropoloog Rob van Ginkel, antropoloog Gerard Rooijakkers, historicus en Haanstra-onderzoeker Hans Schoots, socioloog Kees Schuyt, landschapshistoricus Ed Taverne en historicus en mediawetenschapper Frank van Vree. Lees verder...
COLUMNS IN DE FILMKRANT
'Filmhistoricus Hans Schoots legt maandelijks de filmkritiek op de sofa', luidde de aanhef van de column 'Analyze this' in de Filmkrant.
Lees verder...
