Op deze website vindt u een aantal van mijn artikelen over maatschappij, geschiedenis en cultuur. Ze verschenen in vakpublicaties of in publieksbladen als Historisch Nieuwsblad, Vrij Nederland, De Groene Amsterdammer,
NRC Handelsblad en de Filmkrant. Verder vindt u hier bijdragen aan wetenschappelijke congressen, teksten uit mijn boeken en niet in de laatste plaats nieuwtjes.
Contact: info@hansschoots.nl
Alle teksten op deze site (behalve Tom&Pien...)
© Hans Schoots
laatste update 28 juli 2010
WIJ WISTEN HET NIET
'Miljoenen, tientallen miljoenen'
moslims moeten uit Europa worden verwijderd, verklaarde Geert Wilders op 13 juni 2009 voor de Deense televisie.
Alle overeenkomsten met gebeurtenissen uit het verleden berusten op toeval. Maar laat niemand zeggen: 'Wij wisten het niet'.
ADIEU ARISTOCRATEN!
door Hans Schoots - Anders dan velen denken, stamt de eerste Nederlandse grondwet niet uit het Koninkrijk der Nederlanden, maar uit de Franse tijd. Deze Staatsregeling van 1798 laat tot op de dag van vandaag diepe sporen na in onze wetgeving. Ironisch genoeg kwam de wet na veel democratisch geharrewar tot stand door een coup. De grondwet zelf zouden we nu christelijk democratisch noemen.
Lees verder in nummer 7-2010 van Historisch Nieuwsblad dat 2 september 2010 verschijnt.
ÉMILE ZOLA ALS JOURNALIST
Voor Historisch Nieuwsblad nummer 6-2010 treedt Geert Mak op als gasthoofdredacteur. Zijn onderwerp is journalistiek in de twintigste (en negentiende) eeuw. Hans Schoots schreef over het journalistieke werk en de maatschappelijke bemoeienis van de Franse schrijver Émile Zola.
Lees verder in nummer 6-2010 van Historisch Nieuwsblad
STADHOUDER VAN NAPOLEON
door Hans Schoots - In 1810 benoemde Napoleon de Fransman Charles-Francois Lebrun tot gouverneur-generaal van Nederland. De keizer eiste keihard optreden tegen de lastige Nederlanders, maar Lebrun koos een gematigder aanpak. Algauw heette hij de goede stadhouder.
Lees verder in nummer 5-2010 van Historisch Nieuwsblad
JORIS IVENS EN DE LICHAMENVERSLINDER
Op 29 mei 2010 berichtte het ANP dat de Nederlandse filmmaker Joris Ivens (1898-1989) een standbeeld heeft gekregen in Parijs. Het is maar hoe je het bekijkt.
De Franse overheid geeft regelmatig opdrachten aan kunstenaars voor een beeld of installatie in een van haar vele monumentale parken. Het park van Saint Cloud ten westen van Parijs is zo'n monument van historische tuinarchitectuur. De Ierse beeldend kunstenaar Bryan McCormack mocht er een installatie neerzetten en koos als onderwerp 'When Joris Ivens meets Hraesvelgr'. Dat is dus heel wat anders dan het 'Frans eerbetoon' dat de Volkskrant hiervan maakte.
McCormack is van 1972. In 1989, het jaar waarin Ivens overleed en de Berlijnse Muur viel, werd de kunstenaar 17. Voor hem is Ivens niet de maker van propagandafilms voor de Sovjetunie, China, Noord-Vietnam, de Pathet Lao (Laos) en een handvol Oosteuropese communistische regimes, maar net zo'n mythische figuur als Hraesvelgr (de lichamenverslinder) uit de Noordse mythologie. De lichamenverslinder is dus ook niet Josef Stalin, maar een Scandinavische reus in de gedaante van een adelaar die de wind doet waaien door met zijn vleugels te slaan.
Joris Ivens maakte in 1965 de 33 minuten durende film Pour le mistral. 23 jaar en vele politieke films later kwam hij met de avondvullende film Een verhaal van de wind, een werk met veel oppervlakkige en gezochte quasi-mystiek. Niet te vergeten noemde Ivens zichzelf graag de Vliegende Hollander, waarbij je alweer aan wind en zeilen kunt denken. Enkele windvlagen uit een lang leven dat verder over heel wat anders ging.
Door Ivens te verbinden met een soort windgod uit Scandinavië geeft McCormack een volkomen irreëel beeld van wie de filmmaker eigenlijk was. Artistieke vrijheid, natuurlijk, maar met Joris Ivens heeft het weinig te maken. En wie kwaadwillig is, kan het kitscherige van McCormacks werk zien als een weerspiegeling van de kitsch in dat van Ivens, die gauw opdook wanneer hij zich in hoger sferen wilde begeven.
Zie ook: Mythen rond Joris Ivens
RUTGER JAN SCHIMMELPENNINCK, DE KLEINE DICTATOR
door Hans Schoots - Rutger Jan Schimmelpenninck klom van patriot, volksvertegenwoordiger en ambassadeur in Parijs en Londen op tot raadpensionaris. Daarmee werd hij in 1805 de eerste en laatste Nederlandse dictator. Alleen moest hij wel doen wat Napoleon zei.
Lees verder in nummer 2-2010 van Historisch Nieuwsblad
PROTEST TEGEN DE KEIZER
door Hans Schoots - In 2010 is het tweehonderd jaar geleden dat Nederland werd ingelijfd bij het keizerrijk van Napoleon. Nederlanders moesten dienen in het Franse leger en de armoede in het land groeide schrikbarend. Gewapend met hooivorken, stokken en stenen uitte de bevolking haar ongenoegen.
Lees verder in nummer 1-2010 van Historisch Nieuwsblad
NA JAREN ALSNOG EEN NIEUWE FOKKER
Wanneer de voortekenen niet bedriegen komt er jaren na de sluiting van de vliegtuigfabriek Fokker toch nog een nieuw toestel, de Fokker 100 Next Generation.
Marc Dierikx schreef de biografie van Anthony Fokker, oprichter van het bedrijf. Bij de verschijning van zijn boek had ik een interview met hem. Lees verder...
Zie ook mijn bespreking van het boek in Vrij Nederland. Lees verder...
Nieuwsbericht over de Fokker 100 NG
TIJDENS DE WENDE
EEN INTERVIEW MET HANS MAGNUS ENZENSBERGER
Enkele weken na de val van De Muur had ik Voor Vrij Nederland en het Belgische dagblad De Morgen een interview met de Duitse schrijver-publicist Hans Magnus Enzensberger in zijn woning in de Münchense wijk Schwabing. Onderwerp was zijn boek Ach Europa! Enzensbergers toenmalige opinies over politiek, Duitsland en Europa zijn nu, twintig jaar na de Wende, nog steeds belangwekkend.
Lees verder...
SPAANSE BURGEROORLOG WEER EENS ACTUEEL
In mei 2010 werd de Spaanse onderzoeksrechter Baltasar Garzón geschorst. Volgens de Algemene Raad voor de Rechterlijke Macht deed hij illegaal gerechtelijk onderzoek naar misdaden tijdens de Spaanse Burgeroorlog (1936-1939) en het Franco-regime, aangezien er sinds 1977 een amnestieregeling van kracht is. Waar ging de Spaanse Burgeroorlog eigenlijk over? Lees verder...
RADIO: 'IN EUROPA SALON' OVER DE SPAANSE BURGEROORLOG
Stefanie de Brouwer, Robert Lemm en Hans Schoots in de In Europa Salon in gesprek over de Spaanse Burgeroorlog. Naar aanleiding van aflevering 12 van Geert Maks televisieserie In Europa.
EL PERRO NEGRO VAN PÉTER FORGÁCS:
DE SPAANSE BURGEROORLOG DOOR EEN BEROET GLAS
Column uitgesproken bij een vertoning in het Filmmuseum.
Lees verder...
EEN STERFGEVAL IN DE FAMILIE
Meer dan een halve eeuw na de dood van de Amerikaanse schrijver-journalist James Agee is er een drastisch herziene versie verschenen van zijn laatste roman A Death in the Family, gebaseerd op nieuw gevonden documentatie uit zijn nalatenschap. In september 2009 verscheen de Nederlandse vertaling. Reden om ook opnieuw te kijken naar Agee's belangrijkste boek Let Us Now Praise Famous Men. Lees verder...
RADIO-INTERVIEWS OVER HET BOEK
BERT HAANSTRA - FILMER VAN NEDERLAND
Op 6 september 2009 in het radioprogramma OVT (Online te beluisteren)
Op 11 september 2009 in het radioprogramma OBA Live (Online met beeld)
RADIO-INTERVIEW OVER VAN FANFARE TOT SPETTERS
Hans Schoots in het radioprogramma OVT over zijn boek Van Fanfare tot Spetters. Een cultuurgeschiedenis van de jaren zestig en zeventig.
